Πώς εξελίχθηκε η δράση της κλοπής των ευρωπαϊκών επιδοτήσεων, από τις ελλιπείς δηλώσεις μέχρι τις εντελώς κατασκευασμένες - Τα ερωτήματα για τους υπαλλήλους

«Ο κατηγορούμενος το 2017 κατά την υποβολή του αιτήματος σε αρχή που είναι αρμόδια για την έγκριση επιχορήγησης εν γνώσει του δήλωσε μη ορθά ή ελλιπή στοιχεία, δηλαδή υπέβαλε αίτηση στον ΟΠΕΚΕΠΕ δηλώνοντας μη ορθά στοιχεία ιδιοκτητών αγροτεμαχίων με αποτέλεσμα να λάβει επιδότηση μεγαλύτερη των 11.000 ευρώ». Πρόκειται για ένα μικρό τμήμα του κατηγορητηρίου, το οποίο αφορούσε έναν εκ των περίπου 200 αγροτών της περιοχής Λαγκαδά Θεσσαλονίκης οι οποίοι στα τέλη του 2023 βρέθηκαν κατηγορούμενοι στο Τριμελές Πλημμελειοδικείο Θεσσαλονίκης για απάτη με επιχορηγήσεις σε βάρος της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η υπόθεση εκείνη έκλεισε καθώς, όπως είχε αποκαλύψει από τις αρχές του 2024 η Voria.gr, οι εκπρόσωποι του ΟΠΕΚΕΠΕ είχαν ξεχάσει να υποβάλουν μηνύσεις σε βάρος όσων εισέπραξαν παράνομα επιχορηγήσεις. Όμως, επειδή η ιστορία επαναλαμβάνεται, κάποια από εκείνα τα πρόσωπα είναι τα ίδια με τους συλληφθέντες της μεγάλης επιχείρησης που πραγματοποίησαν οι αστυνομικοί της δίωξης οργανωμένου εγκλήματος Βόρειας Ελλάδας στη Θεσσαλονίκη το πρωί της Τρίτης.

Οι υπάλληλοι του πρώην ΟΠΕΚΕΠΕ στην οδό Μοναστηρίου, όταν κλήθηκαν από τους αστυνομικούς να δώσουν στοιχεία για συγκεκριμένους αγρότες και την εμπλοκή τους σε υποθέσεις παράνομων επιδοτήσεων, γρήγορα διαπίστωσαν πως τα συγκεκριμένα ονόματα από την ευρύτερη περιοχή του Λαγκάδα δεν ήταν η πρώτη φορά που ενεργοποιούσαν τον συναγερμό στα εσωτερικά τους συστήματα. Παρ' όλα αυτά έβλεπαν ότι τα ίδια πρόσωπα, που από το 2017 είχαν κατηγορηθεί για παράνομες επιδοτήσεις μέσω του ΟΠΕΚΕΠΕ, είχαν εισπράξει πολύ περισσότερα χρήματα από το 2019 έως το 2024. Και, παρά τον θόρυβο που έχει ξεσπάσει εδώ και καιρό για την υπόθεση, υπέβαλαν αιτήσεις και για το 2025. Το ύψος της ζημίας σε αυτή την περίπτωση φτάνει τα 4,5 εκατομμύρια ευρώ, σύμφωνα την αστυνομία.

Την περίοδο εκείνη οι αγρότες άρχισαν να εντοπίζουν στην περιοχή τα αποκαλούμενα "ορφανά" αγροτεμάχια. Πρόκειται για χωράφια τα οποία οι ιδιοκτήτες τους σχεδόν έχουν εγκαταλείψει. Φαίνεται ότι τότε τα καλλιεργούσαν... μερικώς. Και δήλωναν αρκετά μεγαλύτερες εκτάσεις. Σύμφωνα με το κατηγορητήριο ,εισέπραξαν επιδοτήσεις μέχρι και 29.000 ευρώ ο καθένας ως επιχορηγήσεις με βάση τα δηλωμένα στρέμματα καλλιεργειών. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση αγρότισσας που εισέπραξε επιδότηση για το 2017 περίπου 19.000 ευρώ, όμως από τις διασταυρώσεις των ελέγχων του ΟΠΕΚΕΠΕ δικαιούταν μόνον 1.730 ευρώ.

Τα «ορφανά» που γέμισαν αγρότες
Η μέθοδος, όπως φαίνεται από τις πρώτες πληροφορίες μετά την αστυνομική επιχείρηση της Τρίτης, εξελίχθηκε. Πάλι τα "ορφανά" αγροτεμάχια είναι στο επίκεντρο, καθώς αυτά δεν δηλώνονται από τους ιδιοκτήτες τους και έτσι οι επιτήδειοι έχουν όλο τον χώρο να τα εκμεταλλευτούν με διάφορους τρόπους. Ο εντοπισμός 285 φυσικών προσώπων, οι περισσότεροι εκ των οποίων δεν έχουν καμία σχέση με τη γεωργία, που εισέπραξαν τις επιδοτήσεις για χωράφια που ποτέ δεν νοίκιασαν και ποτέ δεν εκμεταλλεύτηκαν και άλλων 15 που προσπάθησαν με τον ίδιο τρόπο να πάρουν επιδοτήσεις μέσω του ΟΠΕΚΕΠΕ επιβεβαιώνει ότι η δράση πήρε άλλες διαστάσεις.

«Το σύστημα είναι ίδιο πάντα και το ερώτημα ακόμη πιο ισχυρό. Πώς είναι δυνατόν τα ίδια πρόσωπα να εκμεταλλεύονται τις ελλείψεις και παρ' ότι είναι γνωστά να μη γίνεται καμία παρέμβαση», διερωτήθηκε στη Voria.gr πρόσωπο που γνωρίζει πώς έγινε το κόλπο με τις επιδοτήσεις.

Στην περίπτωση των 17 συλληφθέντων και των επιπλέον 300 κατηγορουμένων που εισέπραξαν επιδοτήσεις, το κλειδί ήταν ο εντοπισμός των "ορφανών" χωραφιών. Οι χάρτες του ΟΠΕΚΕΠΕ που είχαν στη διάθεσή τους τα Κέντρα Υποδοχής Δηλώσεων ήταν το καλύτερο gps για τον εντοπισμό τους. Επιλέγονταν συγκεκριμένα αγροτεμάχια, κυρίως αυτά που είχαν εγκαταλειφτεί από τους ιδιοκτήτες τους.

Ξαφνικά γίνονταν γόνιμα χωράφια που απέδιδαν καρπούς και ταυτόχρονα επιδοτήσεις. Και εφόσον οι υπηρεσίες του ΟΠΕΚΕΠΕ δεν άλλαζαν τακτική σε πρόσωπα που είχαν κατηγορηθεί στο παρελθόν -το ίδιο έχει συμβεί και σε πλείστες άλλες περιπτώσεις σκανδάλων με επιδοτήσεις- ο δρόμος ήταν ανοιχτός. Οι βαφτισμένοι αγρότες πρόθυμα για μία μικρή αμοιβή διέθεταν τα στοιχεία τους και οι κατηγορούμενοι συντονιστές φρόντιζαν να εμφανιστεί το χωράφι νοικιασμένο, καλλιεργημένο και έτοιμο να δεχτεί την οικονομική φροντίδα της Ευρώπης. Η υπόθεση της Θεσσαλονίκης άρχισε να ερευνάται από τους αστυνομικούς της δίωξης οργανωμένου εγκλήματος Βόρειας Ελλάδας, οι οποίοι είχαν υποψίες για τη δράση συγκεκριμένων προσώπων κυρίως στην περιοχή Λαγκάδα και έτσι άρχισαν να εξετάζουν τα στοιχεία στα αρχεία του πρώην ΟΠΕΚΕΠΕ, τα οποία τους τελευταίους μήνες επισκέφτηκαν ουκ ολίγες φορές. Παραπέμπεται πλέον στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία λόγω της φύσης του αδικήματος και συνάφειας από τις δικογραφίες που ήδη χειρίζονται οι Ευρωπαίοι εισαγγελείς.
Κώστας Καντούρης
voria.gr